De berk, een vrouwelijke,  gracieuze en geneeskrachtige boom

Wat is een berk?

De Latijnse naam van ruwe berk is Betula Pendula. Betu betekent ´slaan´. Dit omdat met berkentakken op de huid werd geslagen om de bloeddoorstroming te bevorderen. Pendula is het Latijnse woord voor ´afhangend´. Dit omdat de takken aan de boom hangen. Behalve de ruwe berk heeft de zachte berk dezelfde geneeskrachtige eigenschappen. Deze heet in het Latijn: Betula Pubescens.

Pubescens betekent ´dons´ omdat de blaadjes met dons behaard zijn. Er komen gele, hangende rupsvormige katjes aan. Ruwe Berk heeft driehoekige bladeren, die aan de rand onregelmatig zijn gezaagd en getand. Bij jonge blaadjes kleeft er een harsachtige uitscheiding op. De boom maakt ontzettend veel kleine vruchtjes aan, die makkelijk wegwaaien met de wind, deze hebben een goede kiemkracht en hierdoor is het een erg levenskrachtige boom.

De natuurlijke geneeskracht van de ruwe en zachte berk is niet zo algemeen bekend alhoewel zij al duizenden jaren wordt toegepast. Deze boom werd altijd als heilig beschouwd.

berk takken

Geschiedenis van de berk

Bij de Germanen was de berk de boom van Donar, de god van donder en bliksem. Bij de Kelten stond de berk symbool voor vernieuwing of wedergeboorte.  Men maakte er vroeger schoenen en bezems van. Maar ook van het sap berkenwijn of berkenmede. Van oudsher is de berk gewijd aan Maria en aan Venus. De berk wordt altijd in verband gebracht met het vrouwelijke. De Indianen pasten de medicinale werking van deze boom ook toe.

Wat voor werkzame stoffen zitten er in de berk?

berk hartHoe ouder en groter de boom des te meer genezende stoffen erin zitten.

Salicylaten, Betuline en Betulinezuur. Verder flavonoïden zoals hyperoside, arabinosiden, galactosiden van quercetine, rutine, quercitrine, kaemferol, myricetine, catecine, epicatechine en bi-en triflavenoíde procyanidinen. Ook bevat het etherische oliën, looistoffen, fenolzuren, saponinen, bitterstoffen, de vitaminen B3, C en betacaroteen, en mineralen.

Wat doe ik zelf met berk?

Alhoewel ik er niet in het maanlicht omheen dans zoals sommige dames met bezemstelen vroeger, ben ik er toch een grote fan van.

Ik heb er mensen die last hebben van eczeem mee kunnen helpen en ook mensen met reuma. Ik loop dan ook regelmatig lekker gezond het bos in om de geneeskrachtige bladeren van deze sierlijke slanke boom met zilverwitte stam te plukken. Die laat ik drogen en dan verwerk ik ze in een olie of tinctuur waar ik dan weer een crème of zalf van maak. Zelf gebruik ik het als haarwater als ik mijn haar heb gewassen. Het zorgt voor stevig haar en stimuleert de haargroei.

Wat is de berk voor een boom?

De berk is een sterke boom die onder de meest extreme omstandigheden kan overleven. Door haar maanlicht weerkaatsende stam is deze boom ook in het donker goed te onderscheiden. De bomen worden geplant op plaatsen waar de bodem zo sterk vervuild is dat er niks anders meer groeit. Ze zuiveren de bodem zodat er daarna wel weer andere planten gaan groeien en er weer dieren komen. Ze zijn de enige boomsoorten die van nature voorkomen op Groenland en IJsland. De boom is erg belangrijk voor ons ecosysteem. Dezelfde reinigende werking heeft het bij inname op ons bloed.

Welke delen van de berk worden gebruikt?

De bladeren, takken, bast, knoppen en de wortel worden allemaal medicinaal toegepast. De bladeren worden behalve voor de huid ook bij cysten en nier, blaas en urineweginfecties gebruikt. Ook werken ze vocht afdrijvend als je teveel water in je lichaam hebt. Ze helpen tegen de pijn van artritis en bij krampen en wonden. De takken en bast worden verwerkt in drankjes om hun gezondheid bevorderende en bloedzuiverende werking.

Wat maakt men van de berk?

Berkextracten en medicijnen worden ervan gemaakt, zoals vloeibaar extract en afkooksel, moedertinctuur, poeder en gedroogd kruid. A. Vogel in ‘De kleine dokter’ noemt het als middel bij nierkwalen en ter bevordering van de nierfunctie. Hij zegt dat berkenbladeren rauw op de nierstreek gelegd moeten worden en tegelijk ingenomen.

Infusie maken van berk

berk stam

Je kunt er een infusie van maken, een soort sterke thee. Neem een theelepel gedroogde berkenbladen en overgiet het met een kopje kokend water. Laat dit 10 minuten trekken terwijl je het afgedekt houdt, anders verdampen mogelijke etherische oliën te snel. Filter het hierna door een koffiefilter om alle blaadjes te verwijderen. Drink rustig op met kleine beetjes tegelijk. De infusie heeft nu de water oplosbare werkzame stoffen opgenomen.  In plaats van het te drinken kun je je hier ook mee wassen als je huidproblemen hebt. Bij chronische huidproblemen kun je zo een infusie van de berkenbast maken en aan je badwater toevoegen. Dit kun je ook gebruiken bij acne en reuma.

Waar kun je de berk voor gebruiken?

-deze boom heeft een sterke detox werking. Hij stimuleert de urinewegen om afvalproducten uit het lichaam te laten verdwijnen. Dit heeft ook een gunstige werking als je bijvoorbeeld last hebt van nierstenen.

-verder laat berkenextract ook zwellingen verdwijnen

-het super gezonde en verfrissende sap kun je drinken. Dit wordt in de lente via een gaatje uit de boomstam getapt. Hierna wordt dat gat weer dichtgemaakt.

-van de bladeren kun je thee maken, maar ook een olie

-berkenblad en berkenbast kan bij huidproblemen in worden gezet zoals eczeem, psoriasis en allergieën

-berk helpt tegen reumatische pijn en door het bloedzuiverend en ontstekingsremmende effect tegen reuma

-het helpt kaalheid voorkomen

-het helpt om goed in te kunnen slapen en tegen slapeloosheid

-het verlicht pijn

-het helpt tegen diarree, dysenterie, cholera en wormen

-de bast helpt tegen wratjes

-uitwendig gebruik helpt tegen spierpijn

Op welke gezondheidsgebieden wordt de berk nog meer toegepast?

berk boom

-berkenolie helpt tegen ontstekingen

-het heeft een antivirale en antibacteriële en cel herstellende werking en versneld hierdoor de wondgenezing

-er wordt onderzocht of het helpt tegen herpes en AIDS, huidkanker en hersentumoren

-het helpt tegen zweetvoeten

-bij cellulitis

-tegen rimpels

-bij roos en problemen met de hoofdhuid

-het is koortswerend

-het bevordert de galsecretie en spijsvertering en wordt ingezet bij leverinsufficiëntie en indigestie

-tegen vochtophopingen en oedeem

-tegen jicht

-bij een te hoog urinezuurgehalte,

-tegen artrose en artritis

-tegen ischias

Nu snap je vast wel dat de berk mijn hart heeft gewonnen. Misschien dat ik nog wel een dwergberk in mijn tuin ga planten.

Post Author: Vivian

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *